Wystarczy dotyk mamy, a maleństwo uspakaja się. Gest rodzica ma dla noworodka niewiarygodną moc. W późniejszych miesiącach rola tego zmysłu wcale nie słabnie. Dziecko zaczyna za pomocą palców i dłoni odkrywać świat. Bada przedmioty rękami, łapie rodziców za nos. Gdy sprawność manualna wzrasta, maluch zdobywa coraz więcej nowych umiejętności. Ćwiczenie palców i kształtowanie zmysłów ma wpływ na późniejszą samodzielność w codziennych sytuacjach, w domu, przedszkolu i w szkole.

Okres niemowlęcy wypełniają przede wszystkim zabawy manipulacyjne. 2-3-miesięczne maleństwo bawi się swoimi rączkami, 4-5-miesięczne niemowlę potrafi już wyciągać rączki w stronę jakiejś rzeczy i ćwiczy chwyt. Z zainteresowaniem bawi się grzechotką. Chętnie też łapie rodziców za włosy, nos czy ucho. Początkowo zagarnia przedmioty całą dłonią. Później jest faza tzw. chwytu nożycowego (kciuk jest złączony z pozostałymi palcami), a w wieku 9-10 miesięcy pojawia się chwyt pęsetowy – dziecko przeciwstawia kciuk pozostałym palcom.
Chodzące na czworakach dziecko z fascynacją eksploruje przestrzeń. Za pomocą zmysłów poznaje otoczenie – odkrywa kształty, różne wielkości, kolory, smaki, faktury. Daje upust swojej ciekawości. Z każdym miesiącem coraz uważniej obserwuje rzeczy i uczy się ich cech, funkcji i przeznaczenia. Zaczyna dostrzegać związki przyczynowo-skutkowe i uczyć się prawa stałości. Ruszając przedmiotami dokonuje zmian i przekształceń – zmienia ułożenie przedmiotów, jedną rzecz wkłada do drugiej, modyfikuje kształt czy wielkość – zgina, rozkłada, rozciąga, składa, gniecie itd. Kolejnym etapem, od 2. roku życia – są zabawy konstrukcyjne. One także stymulują zmysł dotyku. Ważna jest tu koordynacja oko-ręka.

Jak zabawki wpływają na rozwój?
Warto już od małego zadbać o zabawy i zabawki, które będą rozwijać wrażliwość sensoryczną. Nie należy jednak tego mylić z przeciążaniem dziecka dużą ilością bodźców. Chodzi o zapewnienie harmonijnego rozwoju i umożliwienie maluchowi zdobywania kolejnych umiejętności. Ważne jest delikatne wsparcie obszarów, które są przydatne zarówno w codziennym funkcjonowaniu i wykonywaniu podstawowych czynności, jak i podczas późniejszej nauki w przedszkolu czy szkole. Zabawki pobudzające zmysł dotyku dodatkowo:
  • wpływają na rozwój motoryki
  • doskonalą koordynację wzrokowo-ruchową
  • ćwiczą precyzję ruchów, usprawniają pracę palców i dłoni
  • uczą cierpliwości, wytrwałości, konsekwencji i dążenia do celu
  • pozwalają na kreatywność i realizowanie własnych pomysłów
  • doskonalą koncentrację uwagę
  • wspierają rozwój poznawczy i intelektualny

 

Jaką zabawkę stymulującą zmysł dotyku wybrać dla dzieci powyżej 3 roku życia?


1.
Nawlekanki
Zajęcie może wydawać się żmudne, ale to doskonały trening dla palców i próba cierpliwości. Dziecko nawleka koraliki, tworzy kompozycje, daje upust swojej pomysłowości i wytrwale dąży do celu. A później cieszy się efektem swojej pracy.

Nawlekanka
2. Piasek kinetyczny
Dotykanie piasku to nie tylko sposób na przywołanie wakacyjnych wspomnień, ale przede wszystkim dobra zabawa i trening cennych umiejętności. Dziecko może z piasku lepić babki czy cokolwiek innego, co przyjdzie mu do głowy. Podczas tego prostego zajęcia, rozwija się wrażliwość sensoryczna.



3. Przybijanka
Zadanie polega na przybijaniu do tablicy różnych elementów. Do wyboru mamy co najmniej kilka motywów tematycznych, np. zwierzątka, rośliny, zawody. Zabawka uczy dokładności, staranności i precyzji. Dziecko ćwiczy cierpliwość i opanowanie, a także doskonali koncentrację uwagi.

przybijanka Janod

4. Ciastolina
To zabawka, którą kochają dzieci w różnym wieku. Dostarcza frajdy na długie godziny i przynosi wiele korzyści rozwojowych. Dziecko ćwiczy motorykę, usprawnia pracę rąk, rozwija kreatywność i realizuje własne pomysły, doskonali koncentrację, wycisza się i staje się uważniejsze. Twory powstałe z ciastoliny sprawdzają się podczas zabaw tematycznych, np. ulepione z ciastoliny ciasteczka i babeczki można wykorzystać do zabawy w cukiernię lub piekarnię.


5. Klocki
Klocki są ponadczasową zabawką. Zabawa nimi wpływa pozytywnie na rozwój zarówno 1-2 letnich dzieci, jak i przedszkolaków. Maluchy rozwijają zmysł dotyku poprzez zabawę klockami – poznają kształty, wielkości, kolory, manipulują klockami, próbują układać je jeden na drugim lub w rządku. Starsze dzieci wykorzystują klocki do zabaw konstrukcyjnych – tworzą swoje własne „dzieła” i bawią się „konstrukcjami”

Klocki

6. Farby do malowania palcami
Zabawy plastyczne mają duży wpływ na rozwój dziecięcej motoryki. Im sprawniej dziecko posługuje się kredką, ołówkiem czy pędzlem, tym łatwiej przyjdzie mu nauka pisania. Nie warto więc pozbawiać dzieci przyjemności malowania farbami. Dużo atrakcji sprawia również malowanie samymi palcami, bez użycia pędzla. W ten sposób pobudzany jest też zmysł dotyku.
Farby djeco

7. Mozaika
Zabawa polega na układaniu kolorowych obrazków za pomocę pinezek. Dziecko tworzy swoje dzieło, a jednocześnie ćwiczy palce, usprawnia koordynację oko-ręka, uczy się precyzji, wykorzystuje wyobraźnię i skupia uwagę.

Mozaika Djeco